اختلال یادگیری خاص(specific learning disorder )

از اصطلاح اختلال یادگیری خاص برای پوشش دادن اختلالاتی استفاده می شود که هر کدام یکی از عملکردهای افراد در آزمون های استاندارد شده را تحت تاثیر قرار می دهند، مثل خواندن، نوشتن، ریاضیات. دانش آموزان مبتلا به این ناتوانی ها بسیار کمتر از آنچه از سن و سطح هوشی آنها انتظار می رود موفق می شوند. افراد مبتلا به اختلالات یادگیری ، در تنظیم اطلاعات، ادراک دیداری و شنیداری ، حافظه و توجه نقص دارند. دانش آموزان مبتلا به این ناتوانی ها، بدون کمک های ویژه، معمولا ضعیف عمل می کنند، دوستان و اعضای خانواده آنها را ناتوان می دانند و در نتیجه عزت نفس و انگیزه آنها بسیار پایین است. همچنین، ترک تحصیل در کودکان مبتلا به اختلالات یادگیری بیشتر است

و این افراد در عملکرد شغلی و اجتماعی خود نیز دچار مشکل می شوند

اختلالات یادگیری حذف شده اند و به جای آنها، یک اختلال به نام اختلال یادگیری خاص، معرفی شده است

اختلال خواندن اختلال نوشتن اختلال ریاضی

اختلال نوشتن

در اختلال نوشتن مهارت های نوشتن بسیار ضعیف تر از آن هستند که از سن تقویمی، ضریب هوشی وسوابق تحصیلی کودک انتظار می رود. کودک نمی تواند به راحتی بنویسد و در نوشتن مطالب مرتکب غلط های دستوری، نقطه گذاری، پاراگراف بندی و املایی می شود و دست خط بسیار بدی دارد

تشخیص گذاری

تشخیص اختلال نوشتن زمانی گذاشته می‌شود كه اختلال به طور قابل ملاحظه در پیشرفت تحصیلی یا فعالیت روزمره زندگی تداخل کرده است. ۳ تا ۱۰ درصد كودكان در سنین مدرسه اختلال نوشتن دارند. كودكان مبتلا به اختلال نوشتن پس از ورود به دبستان خیلی زود مشكلاتی در هجی كردن كلمات نشان می‌دهند.  با بالا رفتن سن و رفتن به كلاس‌های بالاتر، جملات كتبی و شفاهی چنین كودكانی آشكارا ابتدایی‌تر، عجیب‌تر و نسبت به سطح مورد انتظار پایین‌تر به نظر می‌رسد و حاوی تعداد زیادی اشتباهات دستوری است. ایشان ضعف در ساختن پاراگراف‌ها داشته، پاراگراف‌ها آشفته و فاقد توالی و تداوم مناسب است و با افزایش تعداد و انتزاعی‌تر شدن مخزن لغت آنها توانایی‌هایشان برای هجی كردن درست كاهش می‌یابد.  خصوصیات فرعی مشتمل بر بی‌میلی در رفتن به مدرسه و انجام تكالیف كتبی، عملكرد تحصیلی ضعیف در سایر زمینه‌ها (مثلاً ریاضیات)، بی‌علاقگی كلی به مدرسه، فرار از مدرسه و اختلال رفتاری است. بنابراین بهتر است كه این اختلال در سنین پایین‌تر تشخیص داده شود تا بتوان از طریق آموزش‌های لازم به اصلاح آن پرداخت

اهمیت تشخیص به موقع

اگر اختلال نوشتن به موقع تشخیص داده نشده و درمان نشود، می‌تواند با ادامه اختلال، دستیابی شخص به سطوح بالاتر شغلی را با مشكل مواجه كند. افراد بالغ مبتلا به اختلال نوشتن، در انطباق اجتماعی (در زمینه مهارت‌های نوشتن) دچار بی‌كفایتی می‌شوند و این احساس مستمر بی‌كفایتی، حس جدایی، بیگانگی و درماندگی و نهایتاً افسردگی مزمن را در فرد ایجاد می‌كند. این افراد اكثراً مشاغلی را انتخاب می‌كنند كه به حداقل مهارت‌های نوشتن احتیاج دارند و ممكن است ندرتاً به موفقیت‌های حرفه‌ای دست یابند كه از نظر اجتماعی مطلوب یا مستلزم نگارش بیانی سطح بالا است

نارسانویسی یا بد خط نویسی

خط اکثر دانش آموزان  هرگز به طور  کامل رشد نمی کند اما دانش آموزان مبتلا به نا رسایی در زمینه ی خط دارای مشکلات شدیدتری هستند،خط ناخوانا دارند و کند نویس می باشند

اختلال ویژه دستخط یعنی اینکه تمام مهارتهای کودک صحیح و مناسب است وفقط در دستخط اختلال دارد.این اختلال ویژه دستخط حالت ها و شکل های گوناگون دارد از جمله:

فشار نویسی ختم به کم فشار نویسی

کم فشار نویسی ختم به پرفشار نویسی

فاصله نویسی حروف یا کلمات

بی معنی نویسی

پرفشار نویسی

کم فشار نویسی

ریزنویسی غیر متعارف

درشت نویسی غیر متعارف

بریده نویسی

سرهم نویسی

کج نویسی (کج وکوله نویسی)

ریزنویسی ختم به درشت نویسی

درست نویسی ختم به ریز نویسی

ناخوانا نویسی

عوامل موثر در بد خط نویسی

آموزش های غلط ونیز آموزش های زودتر از موعد مقرر

کم آموزی

ضعف عضلات

انحراف بینایی چشم

تنبلی چشم

عدم غلبه طرفی چشم ها

عدم غلبه طرفی مغزی

عدم هماهنگی چشم و دست

ضعف هماهنگی چشم و دست

اختلال درجهت یابی دیداری فضایی

اختلال در میدان دید

عدم برتری یا غلبه طرفی دست ها

ضعف گیرایی انگشتان

اختلال ادراکی و بینایی تخمین فاصله ها

آسیب های مغزی

راهبردهایی برای بهبود دست خط

اولین نکته این است که هیچ کودکی با سرزنش شدن و تاکیدات پشت سرهم، زیبا نویس نمی‏ شود.

اصلاح وضعیت قرار گیری کودک: واقعیت این است  که کودک همیشه نباید پشت میز بنشیند و کارهای مختلف مانند نوشتن و خواندن و نقاشی کردن را انجام دهد، یعنی می تواند گاهی برروی کف اتاق یا روی مبل نشسته و کارهای نوشتنی انجام دهد.  اما برای کمک به کودک نارسانویس، قرارگرفتن پشت میز تا مدتها ضروری است.

از کودک بخواهید روی یک صندلی راحت پشت میزی که ارتفاع آن مناسب است بنشیند و آماده نوشتن شود. باید مطمئن شد که پاهایش راحت روی کف اتاق و هر دو ساعدش روی سطح میز قرار گرفته اند. به او یاد بدهید کهه بهتر است با دست دیگرش، که از آن برای نوشتن استفاده نمی کند، بالای کاغذ را نگه دارد.

 استفاده از تابلو: با استفاده از تابلو، کودک می  تواند آزادانه و راحت تر دایره ‏ها، خط ها، اشکال هندسی، حروف و اعداد را ترسیم کند. به کمک  این حرکات درشت و آزاد، ماهیچه های شانه، بازو، دست و انگشتان تقویت  می‏ شود.

مواد کمکی برای حرکت نوشتن:

 با رنگ کردن  انگشت و نوشتن با آن یا نوشتن با انگشت در سینی خاک رس، ماسه، شکر و نمک،  می توان امکان تمرین را برای حرکات نوشتن فراهم آورد.

 کاغذ: برای نوشتن با خط کتابی، کاغذ باید صاف و  کاملا به موازات لبه پائینی میز باشد. بهتر است:

 برای دانش آموزان راست دست؛ کاغذ با زاویه کمی متمایل به سمت چپ، قرار گیرد. برای دانش آموزان چپ دست، کمی به سمت راست گذاشته شود.

برای اینکه کودک میزان کج بودن کاغذ را به خاطر بسپارد می توان نوار باریکی را به موازات سر صفحه، در لبه میز قرار داد.

برای جلو گیری از سُر خوردن کاغذ می توان لبه آن را با نوار چسب به میز چسباند